Historia rodziny Poznańskich

Na fali imigracji przybyła do Łodzi rodzina Kalmana Poznańskiego. Z Kowala na Kujawach przez Aleksandrów Łódzki w 1834 r. przywędrował Kalman - kramarz, farbiarz, kupiec i osiedlił się ze swoim licznym potomstwem na Rynku Starego Miasta - w rewirze żydowskim. Nabył prawo do prowadzenia w Łodzi handlu towarami bawełnianymi i lnianymi. Z początkiem lat czterdziestych XIX w. jego firma - handel towarami łokciowymi i artykułami korzennymi - była jedną z najlepiej prosperujących w mieście. Późniejsze lata nie przyniosły jednak dalszych oczekiwanych sukcesów finansowych. W 1852 r. Kalman zdecydował się przekazać firmę synowi Izraelowi. W 1853 r. ze swoją żoną Małką opuścił Łódź, przeniósł się do Płocka, pozostając jednak pod opieką finansową syna.
Izrael, najmłodszy syn Kalmana, w 1851 r. ożenił się z Leonią Hertz, córką Mojżesza, sekretarza szpitali żydowskich w Warszawie. Swoją pozycję w interesach przy intercyzie ślubnej określił mianem "majster profesji tkackiej", co sugeruje, że odbył praktykę w zakładach branży włókienniczej. Wkład Izraela do wspólnoty majątkowej wyceniono na 500 rubli - "fabryka tkanin krajowych w Łodzi". Była to zapewne wówczas niewielka manufaktura oparta na produkcji krosien ręcznych. Leonia wniosła w posagu "handel towarów łokciowych" (sklep wyrobów bawełnianych) wartości 750 rubli i niezwykle cenne powiązania finansowo-kupieckie rodziny Hertzów w środowisku burżuazji warszawskiej. Doskonale skojarzone małżeństwo dochowało się licznego potomstwa (siedmioro dzieci: Ignacy, Herman, Karol, Maurycy, Anna, Joanna Natalia i zmarła w niemowlęctwie Felicja).

Predyspozycje handlowe Izraela wsparte edukacją progimnazjalną i praktyką fachową a także ambicje dziedzica rodzinnego majątku, sprawiły, że rozszerzał działalność handlową podejmują jednocześnie produkcję tkanin w systemie nakładczym. W 1859 r. jego zakład produkował tkaniny wartości 6.000 rubli. W ciągu dziesięciu lat produkcja wzrosła czterokrotnie do ponad 23.000 rubli Początek lat siedemdziesiątych XIX w. był dla Izraela Poznańskiego okresem prowadzenia szczególnie intensywnych działań w zakresie rozbudowy przedsiębiorstwa. W zachodniej części miasta powstał kompleks nieruchomości, gdzie zlokalizowano główne obiekty przemysłowe. Powstał zakład wielowydziałowy zapewniający pełny cykl produkcyjny. W połowie lat siedemdziesiątych rozbudowując fabrykę Poznański ściśle współpracował z architektem miejskim Hilarym Majewskim zamierzając stworzyć kompleks przemysłowo-mieszkalny złożony z trzech głównych części - fabryki, dzielnicy robotniczej i rezydencji. Plany te mogły być realne dopiero pod koniec lat siedemdziesiątych XIX w., kiedy to do posiadanych posesji dołączył Poznański nowe nieruchomości. Stworzyła się wówczas możliwość zakomponowania głównego kompleksu fabryczno -rezydencjonalnego rozciągającego się od ulicy Ogrodowej do rzeki Łódki i od ulicy Stodolnianej (dziś Zachodniej) do cmentarzy chrześcijańskich przy drodze do Srebrnej ( dziś ulica Srebrzyńska).

Dla Poznańskiego był to okres sukcesów. Na Wszechświatowej Wystawie w Paryżu w 1878 r. prezentowane wyroby łódzkiego fabrykanta uzyskały brązowy medal. Fabryka stała się jednym z najlepiej wyposażonych zakładów przemysłu włókienniczego na ziemiach polskich pod zaborem rosyjskim. Na przełomie wieków firma dysponowała siecią sklepów i hurtowni w Warszawie, Moskwie, Petersburgu, Odessie, Rostowie nad Donem, Tyfilisie i Charkowie.
W 1889 r. Poznański zrealizował pomysł przekształcenia zakładów w spółkę rodzinną. W licznie rozgałęzionej familii pozycja Izraela była dominująca - został dożywotnim prezesem zarządu spółki i dyrektorem zarządzającym. Zmarł 28 kwietnia 1900 r. i pochowano go w mauzoleum rodzinnym na cmentarzu żydowskim przy ulicy Brackiej. Po jego śmierci stanowisko dyrektora generalnego zakładów objął najstarszy syn Ignacy (zmarł w 1908 r.), a następnie zięć Jakub Hertz. W latach trzydziestych przedsiębiorstwo przeszło w ręce przedstawicieli włoskiego Banca Commerciale Italiana i Poznańscy nie zdołali już nigdy odzyskać dominującej roli w spółce.

Po wybuchu II wojny światowej, 18 września 1939 r., przedsiębiorstwo i inne obiekty Towarzystwa Akcyjnego Wyrobów Bawełnianych I.K. Poznańskiego przeszły pod komisaryczny zarząd niemiecki, a dwa miesiące później, po wywłaszczeniu polskich i żydowskich akcjonariuszy, w ręce Głównego Urzędu Powierniczego - Wschód (Haupttreuhandelstelle - Ost). Następnie fabrykę, po przejęciu udziałów włoskich, przekazano łódzkim Niemcom Speidelowi i Weberowi, a firma zmieniła nazwę w "Aktion Gesellschaft der Baumwollmanufactur Speidel und Weber et co. K.G.". Po zakończeniu wojny zakłady przeszły na własność państwa w ramach nacjonalizacji przemysłu