„Wieś odchodząca”

Malarstwo ze zbiorów Biura Wystaw Artystycznych w Sieradzu

Leokadia Bartoszko, Kamiońskie impresje, fotografia.

otwarcie wystawy odbędzie się 28 marca 2006 r. o godz. 14.00

Ekspozycja czynna do końca czerwca 2006 r.

Komisarz: Maria Filipowska  

Obrazy, które prezentujemy na wystawie pochodzą ze  zbiorów Biuro Wystaw Artystycznych w Sieradzu. Jego bogata  kolekcja  powstawała przez 22 lata,  głównie dzięki darom twórców, którzy brali udział w ogólnopolskich  Sieradzkich plenerach malarskich, a które -  od 1986 - znalazły swoje stałe miejsce na ziemi i pod nazwą „Gdzieś w środku Polski” zadomowiły się w malowniczej miejscowości Kamion niedaleko Wielunia.

Historyczna przeszłość, tej zacisznej do niedawna miejscowości, sięga początków XII wieku. Pierwsza (pewna) wzmianka o niej pochodzi z 1382 roku. Przed 1462 rokiem  Kamion otrzymał prawa miejskie, które prawdopodobnie utracił w XVI wieku. Usytuowany nad Wartą w dobrach monarszych –  posiadał komorę celną . Pozostałością świadczącą o niegdyś miejskim charakterze tej wsi jest częściowo zachowany średniowieczny układ urbanistyczny z centralnie usytuowanym niewielkim rynkiem i wychodzącą z naroża uliczką. Odnaleźć też tu można drewnianą, budowaną na zrąb kapliczkę z XVIII wieku.

Kamion i sąsiadujące z nim wsie (Toporów, Przywóz, Ogroble) są położone  wzdłuż najpiękniejszego, wręcz unikalnego odcinka dolnej Warty, który wraz z zakolami  i   malowniczą doliną  zwany jest Wielkim Łukiem Warty. Wokół podziwiać można pagórkowate tereny porośnięte lasami, poprzecinane parowami i wąwozami a wewnątrz łuku Warty – rozległe i wysokie jałowczyska zwane „cyprysami północy” , które są unikatowym zjawiskiem w krajobrazie. Nie bez powodu te tereny  wchodzą w skład  Załęczańskiego Parku Krajobrazowego.

Nic dziwnego zatem, że naturalne piękno tej krainy urzekło przebywających tam na plenerach twórców z całej Polski, którzy malując czy fotografując stali się prawie bezwiednie dokumentalistami tego co bezpowrotnie przemija. Jeden ze stałych uczestników kamiońskich plenerów – Jerzy Duda Gracz  we wstępie do katalogu jednej z poplenerowych wystaw  w 1992 roku napisał :  Wieś Kamion, chociaż przypadkiem, stała się w naszym życiu i sztuce symbolem umierania starej wsi, kojarzonej przez stulecia z nastrojami i nostalgią pór roku, z ziemią pradziadów, z korzeniami tego „skąd nasz ród”, z tym co bliskie, ojczyste, moje.

Kamion, to gasnący, słaby cień polskiej wsi z obrazów Kotsisa, Szermentowskiego, Chełmońskiego, Malczewskiego, które my naszymi obrazami nie dogonimy, bo jesteśmy z innej epoki, z innego czasu. Wieś ta stała się niezwykłym uczestnikiem przemian. Była bowiem naturalnym skansenem wiejskiej malowniczości, ale była też wizerunkiem biedy, prymitywu i zacofania tej części świata. Odeszła wraz z socjalizmem, pozostawiając ubóstwo tego, co po nim zostało i co trwa w oczekiwaniu na farmerski dobrobyt [...].

[...]Być może,  fenomen jej istnienia polega na jej peryferyjności, która ma magiczną siłę przyciągania i najwyraźniej każe nam do siebie wracać, jak się po latach wraca do czasów dzieciństwa – z pokorą i miłością.

I my tam co roku wracamy, do tego miejsca, skąd odeszła polska wieś Kamion, aby malować własne marzenia i tęsknoty za tym co było, przemija i umiera razem z nami.

            Z zasobnej kolekcji malarstwa zgromadzonej przez Biuro Wystaw Artystycznych w Sieradzu –  organizatora plenerów kamiońskich – na wystawę w Muzeum Historii Miasta Łodzi wybrano obrazy, trzydziestu sześciu artystów,  jak najlepiej oddające atmosferę i niepowtarzalną  urodę tego miejsca.

          Wystawie  malarstwa zatytułowanej „Wieś odchodząca” towarzyszyć będzie wystawa fotografii łódzkiej artystki  - Leokadii Bartoszko (pedagoga Akademii Sztuk Pięknych w Łodzi). Zdjęcia pod nazwą „Kamiońskie impresje” prezentowane na wystawie powstały  podczas plenerów w Kamionie. 

Komisarz - Krystyna  Knapik

LEOKADIA  BARTOSZKO

„Kamiońskie impresje”

fotografia

Wystawa fotografii Leokadii Bartoszko „Kamiońskie  impresje” to sentymentalna podróż w  przeszłość – do miejsc, które przez kilkanaście lat fascynowały swą unikalną urodą  artystów z całej  Polski (patrz tekst M. Filipowskiej do wystawy malarstwa „Wieś odchodząca”) ale także, próba ocalenia pamięci o ludziach – mieszkańcach wsi Kamion oraz twórcach - uczestnikach kamiońskich plenerów (organizowanych, w latach 1986 - 1998, przez Biuro Wystaw Artystycznych w Sieradzu).

Wieś Kamion, położona w malowniczej dolinie Warty, która jeszcze kilkanaście lat wstecz była „naturalnym skansenem wiejskiej malowniczości” ulega szybkim przemianom i w  żadnej mierze nie przypomina już obrazu wsi  utrwalonego - na płótnie i fotografii - przez uczestników plenerów.                                                              Autorka prezentowanych na wystawie  „Kamiońskie impresje” fotografii, tym razem,  nie  eksperymentuje - ani formalnie ani technologiczne -  lecz pokazuje klasyczną fotografię dokumentalną biało-czarną i barwną (bez korzystania z aparatu cyfrowego i komputerowych przekształceń), której głównym celem jest wierne utrwalenie wizerunku tradycyjnej polskiej wsi oraz niezwykłych walorów nadwarciańskiego krajobrazu.

Na wystawie „Kamiońskie impresje” zobaczymy fotografie pochodzące z cyklu „Odchodząca wieś - Kamion”  zrealizowanego w latach 1986 – 1998.                                                Jednocześnie autorka jest reprezentowana dwoma obrazami (ze zbiorów BWA w Sieradzu) na wystawie „Wieś odchodząca”.

Klamrą spinającą obydwie wystawy „Wieś odchodząca” oraz „Kamiońskie impresje”  jest nie tyko miejsce, czas oraz stała grupa twórców (wszystkie prezentowane prace powstały w latach 1986 -1998 na organizowanych przez sieradzkie BWA plenerach w Kamionie) ale również  łącząca artystów nostalgia za przeszłością i  świadomość nieuchronności przemijania.

Autorka wystawy „Kammiońskie impresje” prof. Leokadia Bartoszko – urodziła się w Wilnie, studiowała w PWSSP w Łodzi (dyplom 1967). Aktualnie  prowadzi Pracownię Fotografii na Wydziale Edukacji Wizualnej Akademii Sztuk Pięknych w Łodzi.

Twórczość w zakresie malarstwa, fotografii (klasyczna fotografia czarno-biała, techniki komputerowe, laserografia, grafiki projektowej.

Stypendystka MKiS (1983) i Prezydenta Miasta Łodzi (1987), dwukrotna  laureatka Nagrody Rektora ASP w Łodzi (1982 i 1991). Miała ponad 20 wystaw  indywidualnych, uczestniczyła w ok. 70 wystawach zbiorowych.

Swoje obrazy i fotografie ujmuje na ogół w cykle, których tytuły nawiązują do warstwy anegdotycznej prac (cykle fotograficzne: „Wilno” 1998, „Odchodząca wieś – Kamion” 1986 –1998, „Notatnik amerykański” 1989, „Morze i Pomorze” cykl realizowany od 1991; cykle malarskie: „Odchodząca wieś” 1986, „Ziemia  amerykańska” 1989, itd.), inne odwołują się do zagadnień formalnych lub technologicznych – np. struktury dzieła („Impresje laserowe” cykl realizowany od 1979, „Przenikanie” cykl realizowany od 1998), jeszcze inne są odzwierciedleniem nurtujących autorkę problemów teoretycznych (przykładem mogą tu być cykle malarskie „Forma i podtekst” 1981, „Od formy do emocji” 1995, „Po obu stronach percepcji” 1996 a w fotografii cykl „Przenikanie – warstwy realne i nieokreślone” 2000).

Galeria zdjęć "Wieś odchodząca". Malarstwo ze zbiorów Biura Wystaw Artystycznych w Sieradzu.

Kamiońskie Impresje ( fot. Leokadia Bartoszko)